Neurotransmisja nr 1

Wzorując się na cyklu Encephalon na blogu Of Two Minds, a także Spike activity na Mind Hacks, postanowiłam przedstawiać co jakiś czas przegląd artykułów dotyczących neuronauk, które pojawiają się w polskim internecie. Tak więc dzisiaj startuje cykl Neurotransmisja.

Najwięcej artykułów naukowych, które za darmo można przeczytać w internecie publikuje Newsweek. Znajdziemy w nim między innymi:

artykuł Magdaleny Frender "Popieram pawiana", dotyczący zjawiska budowania hierarchii u małp i ich walk o władzę,

kolejny artykuł tej samej autorki "Tajny agent szczur", który opowiada o fizjologicznych metodach sprawowania kontroli nad zwierzętami,

artykuł Bożeny Kastory "Piękny umysł", w którym opisane zostały dowody na niesamowitą plastyczność mózgu,

artykuł "Szczęście w nieszczęściu", autorstwa Sharon Begley i Jolanty Chyłkiewicz, o tym, że ideologia szczęścia i tak zwana psychologia pozytywna, nie muszą wcale wpływać korzystnie na życie człowieka,

"Pigułka na nałogi" to artykuł Jeneen Interlandi, dotyczący biologicznego podłoża uzależnień i metod ich leczenia,

jest jeszcze artykuł o wolnej, a w zasadzie "Powolnej woli", którego autorką jest Jolanta Chyłkiewicz,

a na koniec coś o mózgowym podłożu radości życia, w artykule Bożeny Kastory "Skąd się bierze radość życia".

W marcowym numerze Wiedzy i życia znalazł się artykuł "Swoi i obcy", w którym autor - Tomasz Jarmakowski, zastanawia się na tym, dlaczego ludzie tworzą grupy i co jest podstawą kategoryzacji innych na "swoich" i "obcych",

z kolei w numerze kwietniowym możemy przeczytać o aparatach słuchowych najnowszej generacji, w artykule Małgorzaty Załogi "Koniec cichych dni".

W Przekroju natomiast znalazła się bardzo ciekawa rozmowa Olgi Woźniak z psychologiem, prof. Rafałem Ohme, "Uwięzieni w Matriksie mózgu", o tym, co dzieje się pod powierzchnią świadomości.

Spośród wielu doniesień naukowych z Gazety Wyborczej, warto zwrócić uwagę na:

artykuł Michała Woźniaka "Cała prawda o kłamstwie", o tym jak często zdarza nam się naginać trochę rzeczywistość,

artykuł na temat wykorzystania metody terapeutycznego klonowania do leczenia choroby Parkinsona, "Wyleczymy z Parkinsona" Piotra Kossobudzkiego

i wreszcie o tym czy pieniądze dają nam szczęście pisze w artykule "Szczęcie kosztuje tylko pięć dolarów" Magrit Kossobudzka.

A na koniec świetny tekst z bloga neurotyk.net "Mól internetowy", o uzależnieniu od sieci.

W marcowych Charakterach

W ostatnim numerze magazynu Charaktery, w dziale Mózg i umysł, znalazł się artykuł Magdaleny Gontarczyk i Piotra Markiewicza poświęcony percepcji własnego ciała przez mózg, a także efektów zaburzeń tej percepcji.
Warto również zwrócić uwagę na tekst dr Błażeja Szymury: "Uwaga na uwagę", który jest dostępny w całości na stronie magazynu. Autor zastanawia się w nim nad tym, czym jest uwaga i jak można nią manipulować.
W numerze przeczytamy również o wpływie genów na zachowanie, o badaniach Kohlera nad zachowaniem małp i o nowej książce Janusza Robakowskiego "Oblicza choroby maniakalno-depresyjnej", która ukazała się niedawno nakładem Wydawnictwa Medycznego Termedia.

W lutowych Charakterach

W ostatnim numerze Charakterów znalazł się bardzo ciekawy artykuł doktora Piotra Przybysza poświęcony społecznym kompetencjom poznawczym. Autor porusza w nim między innymi zagadnienie stosunkowo niedawno odkrytych neuronów lustrzanych. Są to takie komórki nerwowe, które aktywują się zarówno wtedy, gdy wykonujemy jakąś czynność, a także gdy obserwujemy innego człowieka, który daną czynność wykonuje. Neurony lustrzane zostały odkryte u małp przez grupę włoskich neurobiologów pod przewodnictwem Giacomo Rizzolattiego. Są one zlokalizowane przede wszystkim w korze przedczołowej, a także korze somatosensorycznej, czy w zakręcie obręczy. Istnieje wiele hipotez dotyczących funkcji neuronów lustrzanych u człowieka. Prawdopodobnie odpowiadają one za społeczne uczenie się, mogą także stanowić podłoże empatii. W artykule "Inni w naszych głowach" opisana jest natomiast ich rola w percepcji społecznej.
Poza tym, w lutowych Charakterach znalazł się też artykuł poświęcony rozpraszającym myślom, które mogą pojawiać się w trakcie wykonywania innego zadania oraz artykuł profesora Pawła Ostaszewskiego i magistra Wojciecha Białaszka dotyczący zjawiska dyskontowania nagród.
Od stycznia Charaktery przedrukowują co miesiąc tekst z czasopisma The Psychologist. W lutym jest to akurat świetny artykuł "Questioning the banality of evil", dostępny on-line w formacie .pdf.
A na koniec odsyłam jeszcze do recenzji najnowszej książki profesora Pawła Ostaszewskiego "Wartość wzmocnień odroczonych i niepewnych z perspektywy analizy zachowania", która ukazała się niedawno nakładem Wydawnictwa Instytutu Psychologii PAN.

W najnowszym Newsweeku

W nowym numerze Newsweeka znajdziemy dwa artykuły poświęcone tematyce mózgu.
"Plantacje szarych komórek" - artykuł autostwa Pawła Góreckiego, opisuje najnowsze osiągnięcia naukowców w odtwarzaniu fragmentów ludzkiego mózgu na komputerze. Badaczom z Politechniki w Lozannie udało się, na przykład, zasymulować działanie kolumn neuronalnych, które stanowią funkcjonalne jednostki organizacji kory mózgowej. Ten sztuczny układ dokładnie naśladuje naturalne drogi przesyłania sygnałów elektrycznych w mózgu. To odkrycie to kolejny krok na drodze do stworzenia sztucznej inteligencji, jednak cel ten wydaje się nadal bardzo odległy.
Drugi artykuł, zatytułowany "Komputer a myśli" to skrót tekstu profesora Włodzisława Ducha "Czy komputery będą kiedyś świadome". Oryginalna publikacja pochodzi ze strony kognitywistyka.net.